HSK'DAN TELEFON DİNLEME VE HTS KARARLARINDA YENİ DÖNEM: TEK HÂKİM YETKİLİ OLACAK

Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK), telefon dinleme, HTS kayıtlarının incelenmesi, gizli soruşturmacı görevlendirilmesi, teknik araçlarla izleme, fiziki takip ve internette içeriğin kaldırılması veya erişimin engellenmesi gibi kritik tedbirlerde yeni bir iş bölümü kararı aldı. Yeni düzenlemeyle 8 veya daha fazla sulh ceza hâkimliği bulunan yerlerde bu talepler 1 numaralı sulh ceza hâkimliğinde toplanacak.

KRİTİK TEDBİRLER İÇİN İHTİSAS HÂKİMLİĞİ

HSK Birinci Dairesi'nin 28 Temmuz tarihli kararına göre telefon dinleme ve HTS kayıtlarının yanı sıra gizli soruşturmacı görevlendirilmesi, teknik araçlarla kamera kaydı, fiziki takip ve yayın içeriğinin kaldırılması veya erişimin engellenmesine yönelik taleplerde ihtisaslaşmaya gidilecek. En az 8 sulh ceza hâkimliğinin bulunduğu yerlerde 1 numaralı sulh ceza hâkimliği "ihtisas hâkimliği" olarak görev yapacak.

KARARI 1 NUMARALI SULH CEZA HÂKİMLİĞİ VERECEK

Yeni iş bölümünde soruşturma kapsamında savcılıktan gelen söz konusu talepler farklı nöbetçi hâkimlikler arasında dağıtılmak yerine belirlenen ihtisas hâkimliğine yönlendirilecek. Böylece kapsam dahilindeki yerlerde telefon dinleme dahil kritik koruma tedbirlerine ilişkin talepleri 1 numaralı sulh ceza hâkimliği karara bağlayacak.

1 numaralı sulh ceza hâkimliğinin verdiği tedbir kararlarına yönelik itirazların mercii ise 2 numaralı sulh ceza hâkimliği olacak. Böylece ilk karar ve bu karara yönelik itiraz için iki ayrı ihtisas noktası oluşturulmuş olacak.

HSK: AMAÇ UYGULAMA BİRLİĞİ VE İHTİSASLAŞMA

HSK, düzenlemenin gerekçesinde söz konusu tedbirlerin temel hak ve özgürlüklere müdahale düzeyine dikkat çekti. Kurul; kişi hak ve özgürlüklerinin korunması ile soruşturmaların etkinliği arasındaki dengenin gözetilmesi, uygulama birliğinin sağlanması, verimliliğin artırılması ve hâkimlerin bu alanda ihtisaslaşması amacıyla belirli sulh ceza hâkimliklerinin görevlendirildiğini açıkladı.

DİNLEME KARARLARINDA SİSTEM DAHA ÖNCE DE DEĞİŞTİ

Türkiye'de telefon dinleme kararlarının verilmesine ilişkin sistem geçmiş yıllarda çeşitli değişikliklerden geçti. FETÖ mensubu hâkimlerin usulsüz dinleme kararlarının ortaya çıkmasının ardından 2014 yılında telefon dinleme kararlarının tek hâkim yerine ağır ceza mahkemeleri tarafından oy birliğiyle verilmesi kuralı getirilmişti. 2016'daki yasal değişiklikle bu sistemden vazgeçilerek yetki nöbetçi sulh ceza hâkimliklerine bırakılmıştı.

HSK'NIN KARARI YARGIDA TARTIŞMA YARATTI

Yeni düzenleme bazı yargı mensuplarının eleştirilerine de neden oldu. Eleştirilerin merkezinde, daha önce farklı sulh ceza hâkimlerinin önüne gelebilen telefon dinleme ve benzeri kritik taleplerin artık belirli yerlerde tek bir ihtisas hâkimliğinde toplanması bulunuyor. Karara karşı çıkan hukukçular, temel hak ve özgürlükleri doğrudan ilgilendiren tedbirlerde yetkinin bu şekilde merkezileştirilmesinin sakıncalı sonuçlar doğurabileceğini savunuyor.