NEPAL’DE SEL FELAKETİNİN PERDE ARKASI: DEV BUZUL PARÇASI VADİYE ÇÖKTÜ

Bilim insanlarının uydu görüntüleri ve sismik veriler üzerinden yaptığı ilk incelemeler, felaketin devasa bir buzul parçasının kopmasının ardından meydana gelen kaya heyelanıyla bağlantılı olabileceğini ortaya koydu. Nepal’de 823, Tibet’te ise 558 kişiden haber alınamıyor.

DEPREM SANILAN SARSINTI HEYELANDAN KAYNAKLANDI

CNN’in aktardığı araştırmalara göre bölgede kaydedilen ve başlangıçta deprem olabileceği düşünülen sarsıntının, büyük bir heyelanın açığa çıkardığı sismik enerjiden kaynaklandığı değerlendirildi. Uydu görüntülerini inceleyen Kaliforniya Üniversitesi’nden jeolog Daniel Shugar’ın da aralarında bulunduğu araştırmacılar, dev bir buzul parçasının koparak aşağıdaki vadiye düştüğü üzerinde duruyor.

BUZ, KAYA VE SU KÜTLESİ NEHRE ULAŞTI

Uzmanlar, kopan buzulun kaya ve tortuyla birleşerek büyük bir kütle halinde vadi boyunca hareket ettiğini düşünüyor. Uluslararası Entegre Dağ Geliştirme Merkezi’nden Saswata Sanyal, heyelanın nehir boyunca ani ve güçlü bir dalgalanmaya yol açmış olabileceğini açıkladı. Bhotekoshi Nehri’ndeki taşkın Nepal ve Tibet’te yerleşim yerlerini, yolları ve köprüleri vurdu.

BUZUL GÖLÜ TAŞKINI İHTİMALİ ZAYIFLADI

Geçen yıl aynı bölgede yaşanan benzer bir felaketin Tibet’teki bir buzul gölünün taşmasından kaynaklandığı belirlenmişti. Ancak Berlin Özgür Üniversitesi’nden jeomorfoloji profesörü Wolfgang Schwanghart, son uydu görüntülerinde sel güzergahının yukarısında büyük bir göl görülmediğini belirterek bu kez buzul gölü taşkını ihtimalinin devre dışı kaldığını söyledi.

HİMALAYALARDA BUZULLAR HIZLA ERİYOR

Bilim insanları, iklim değişikliğinin Himalayalar’daki afet riskini giderek büyüttüğüne dikkat çekiyor. Bölgede sıcaklıkların yükselmesiyle buzullar erirken dağ yamaçlarının dengesi de bozuluyor. Araştırmalara göre Himalayalar’daki buzulların erime hızı 2000 yılından bu yana iki katına çıktı. Bu durum nehirlerin aşağı kesimlerinde yaşayan yaklaşık 2 milyon insanı doğrudan risk altında bırakıyor.

MUSON YAĞMURLARI FELAKETE ZEMİN HAZIRLADI

Meteorolojik incelemelerde felaketten önce bölgede tek başına böylesine büyük bir sele yol açabilecek yoğunlukta yağış tespit edilmedi. Ancak muson dönemindeki yağışlar ile son aylarda hızlanan kar erimelerinin nehirlerdeki su seviyesini yükselterek heyelanın etkisini büyüttüğü değerlendiriliyor.

NEPAL’DE 823 KİŞİDEN HABER ALINAMIYOR

Nepal afet yönetim kurumunun açıklamasına göre selin üzerinden 24 saatten fazla süre geçmesine rağmen 823 kişiyle bağlantı kurulamadı. Bunların en az 579’unu Nepalli ve yabancı turistler oluşturuyor. Kayıplar arasında Hindistan, Ukrayna, Malezya, İngiltere ve Güney Afrika vatandaşlarının da bulunduğu bildirildi. Avustralya ise Nepal’de bulunan 34 vatandaşından haber alınamadığını açıkladı.

TİBET’TE 558 KİŞİ KAYIP

Çin makamları Tibet’te 558 kişinin kayıp olduğunu, bunların 260’ının yabancı olduğunu duyurdu. Ulaşım ve iletişim altyapısının ağır hasar gördüğü bölgelerde arama-kurtarma çalışmaları devam ediyor.

ULUSLARARASI YARDIM ÇALIŞMALARI BAŞLADI

Felaketin boyutlarının ortaya çıkmasının ardından uluslararası yardım çalışmaları hız kazandı. ABD 500 bin dolarlık acil yardım sözü verirken Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Dernekleri Federasyonu 1,4 milyon dolarlık kaynak ayırdı. Avrupa Birliği arama-kurtarma ve hasar tespit çalışmaları için Copernicus uydu sistemini devreye aldı. Dünya Sağlık Örgütü acil tıbbi malzeme gönderirken Hindistan bölgeye ilk etapta 10 ton insani yardım ulaştırdı.