AYM’DEN SÜRESİZ NAFAKA KARARI: “SÜRESİZ OLARAK” İBARESİ İPTAL EDİLDİ

Anayasa Mahkemesi (AYM), Türk Medeni Kanunu’nun boşanma sonrası yoksulluk nafakasını düzenleyen 175. maddesinde yer alan “süresiz olarak” ibaresini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Karar hemen uygulanmayacak ve Resmi Gazete’de yayımlanmasından 9 ay sonra yürürlüğe girecek. Bu süre içerisinde TBMM’nin yoksulluk nafakasının süresine ilişkin yeni bir yasal düzenleme yapması öngörülüyor.

“SÜRESİZ OLARAK” İBARESİ ANAYASA’YA AYKIRI BULUNDU

Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek tarafın kusurunun diğer taraftan daha ağır olmaması şartıyla, geçimi için karşı tarafın mali gücü oranında süresiz nafaka talep edebilmesine imkan tanınıyordu. Antalya 12. Aile Mahkemesi, önündeki bir boşanma davasında uygulanacak bu hükmün Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle AYM’ye başvurdu. Başvuruyu inceleyen Yüksek Mahkeme, düzenlemedeki “süresiz olarak” ifadesinin iptaline karar verdi.

NAFAKANIN HER DURUMDA SÜRESİZ OLMASI ÖLÇÜLÜ BULUNMADI

AYM, boşanma sonrasında yoksulluğa düşen tarafın ekonomik açıdan korunmasının önemli olduğunu ancak bu korumanın her durumda süresiz nafaka ödenmesini gerektirmediğini belirtti. Kararda tarafların ekonomik ve kişisel durumları, çalışma imkanları, evlilik sonrasında hayatlarını yeniden kurabilmeleri ve nafaka ihtiyacının devam edip etmediği gibi unsurların dikkate alınması gerektiği vurgulandı.

Yüksek Mahkeme, nafaka yükümlülüğünün koşullar değişmesine rağmen herhangi bir süre sınırı olmaksızın devam edebilmesinin taraflar arasındaki hak ve menfaat dengesini bazı durumlarda bozabileceği sonucuna vardı. Kararda karşılaştırmalı hukuk örneklerine de değinilerek, boşanma sonrası nafakanın birçok hukuk sisteminde belirli sürelerle sınırlandırılabildiğine, bazı sistemlerde ise toplu ödeme veya istisnai olarak ömür boyu nafaka seçeneklerinin bulunduğuna dikkat çekildi.

MEVCUT NAFAKA DÜZENLEMESİ HEMEN DEĞİŞMİYOR

AYM’nin iptal kararıyla birlikte süresiz nafaka uygulaması bugün itibarıyla doğrudan sona ermiyor. Mahkeme, iptal hükmünün hemen yürürlüğe girmesinin oluşturabileceği hukuki boşluğu dikkate alarak yürürlük tarihini 9 ay erteledi. Bu nedenle mevcut hüküm, iptal kararı yürürlüğe girene kadar uygulanmaya devam edecek.

Mevcut düzenlemede nafaka yükümlüsünün yeniden evlenmesi tek başına nafakayı otomatik olarak sona erdiren bir neden olarak düzenlenmezken, nafaka alacaklısının yeniden evlenmesi veya taraflardan birinin ölümü halinde nafaka kendiliğinden sona eriyor. Nafaka alacaklısının evlenmeden fiilen evliymiş gibi yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması veya haysiyetsiz hayat sürmesi durumlarında ise mahkeme kararıyla nafaka kaldırılabiliyor.

TBMM’YE YENİ DÜZENLEME İÇİN 9 AYLIK SÜRE

Anayasa Mahkemesi kararı 4 Haziran 2026 tarihinde verdi ve karar 30 Eylül 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı. İptal hükmü, yayımlanmasından 9 ay sonra yürürlüğe girecek. Bu süreçte TBMM’nin yoksulluk nafakasının hangi koşullarda ve ne kadar süreyle ödeneceğini belirleyen yeni bir düzenleme yapması gündeme gelecek.