BBC ANALİZİ: ERDOĞAN VE TRUMP ARASINDAKİ İLİŞKİYİ ŞEKİLLENDİREN DİNAMİKLER

Analizde, iki lider arasındaki diyaloğun son yıllarda özellikle savunma sanayii, NATO ve bölgesel güvenlik başlıklarında daha görünür hale geldiği belirtilirken, uzmanlar ilişkinin temelinde karşılıklı stratejik çıkarlar ve dosya bazlı müzakerelerin bulunduğunu değerlendirdi.

İLİŞKİNİN TEMELİ 2017'YE UZANIYOR

BBC'nin analizinde, Donald Trump'ın Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı "dostu" olarak nitelendirmesinin ilk başkanlık dönemine kadar uzandığı hatırlatıldı. Aynı dönemde Brunson krizi, S-400 hava savunma sistemi nedeniyle uygulanan CAATSA yaptırımları, Türkiye'nin F-35 programından çıkarılması ve Suriye'deki gelişmeler nedeniyle iki ülke arasında zaman zaman ciddi görüş ayrılıkları yaşandığına dikkat çekildi.

İKİNCİ TRUMP DÖNEMİNDE YENİ SAYFA

Haberde, Trump'ın 2025 yılında başlayan ikinci başkanlık döneminde Türkiye-ABD ilişkilerinde özellikle liderler diplomasisinin ön plana çıktığı ifade edildi. Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi'nin iki lider arasındaki ilişkilerin güçlenmesinde önemli bir dönüm noktası olduğu belirtilirken, savunma sanayii ve F-35 programına ilişkin temasların da bu süreçte hız kazandığı aktarıldı.

Beyaz Saray Sözcüsü Anna Kelly de BBC Türkçe'ye yaptığı açıklamada Trump'ın Cumhurbaşkanı Erdoğan ile "harika bir ilişkiye" sahip olduğunu ve Türkiye'yi bölgede önemli bir ortak olarak gördüğünü ifade etti.

"TÜRKİYE BÖLGESEL KONULARDA ÖNEMLİ ROL OYNADI"

Eski ABD'nin Türkiye Büyükelçisi ve Trump döneminde Suriye Özel Temsilcisi olarak görev yapan James Jeffrey, Türkiye'nin Kafkasya, Kuzeydoğu Suriye, Gazze ve Ukrayna-Rusya dengesi gibi birçok başlıkta aktif rol üstlendiğini belirtti.

Jeffrey'e göre Trump, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı güçlü ve kararlı bir lider olarak değerlendirirken, Türkiye'nin aynı anda hem Ukrayna'yı destekleyebilmesi hem de Rusya ile diyalog kanallarını açık tutmasını stratejik açıdan olumlu görüyor.

SURİYE DOSYASI İLİŞKİLERİ ETKİLEDİ

Analizde, Beşar Esad yönetiminin sona ermesinin ardından Türkiye'nin Suriye'nin yeniden yapılanmasında önemli aktörlerden biri haline geldiği vurgulandı. Ankara'nın Suriye'nin toprak bütünlüğü, yaptırımların kaldırılması ve güvenlik politikalarına ilişkin yaklaşımının Washington'ın bölgesel politikalarıyla birçok noktada örtüştüğü ifade edildi.

UZMANLARA GÖRE İLİŞKİ "AL-VER" TEMELİNDE İLERLİYOR

Stanford Üniversitesi Demokrasi, Kalkınma ve Hukukun Üstünlüğü Merkezi (CDDRL) Türkiye Programı Direktör Yardımcısı Ayça Alemdaroğlu, Türkiye ile ABD arasında Suriye, Rusya, S-400, F-35, NATO ve İsrail-Filistin başlıklarında önemli görüş ayrılıklarının sürdüğünü belirtti.

Alemdaroğlu, buna karşın iki ülkenin birbirinden beklentilerinin bulunduğunu ifade ederek, ilişkinin büyük ölçüde dosya bazlı "al-ver" anlayışıyla yürüdüğünü söyledi. Türkiye'nin yaptırımların kaldırılması, savunma sanayiinde hareket alanının genişletilmesi ve F-35 konusunda ilerleme beklediğini, ABD'nin ise Türkiye'nin NATO içindeki konumu ile Karadeniz, Suriye, Rusya ve İran politikalarındaki rolüne önem verdiğini dile getirdi.

ATLANTIC COUNCIL: TRUMP ANLAŞMA ODAKLI HAREKET EDİYOR

Atlantic Council bünyesinde görev yapan Dr. Torrey Taussig de Trump'ın dış politikada uzun vadeli stratejik hedeflerden çok anlaşma ve pazarlık odaklı hareket ettiğini belirterek, Erdoğan ile ilişkisini de bu çerçevede değerlendirdi.

James Jeffrey ise iki lider arasındaki ilişkinin yalnızca işlemsel olmadığını, aynı zamanda stratejik bir boyut taşıdığını savundu. Jeffrey, iki liderin de ilişkileri sürdürmek adına zaman zaman siyasi maliyet üstlenmeye istekli olduğunu ifade etti.

F-35 VE NATO DOSYALARI ÖN PLANA ÇIKIYOR

BBC'nin analizinde, Erdoğan ile Trump arasındaki yakın diyaloğun NATO Zirvesi'nde Türkiye'nin F-35 programına yeniden dahil edilmesi yönündeki sürece katkı sağladığı değerlendirmesine de yer verildi. Uzmanlar, iki lider arasındaki doğrudan iletişimin, önümüzdeki dönemde savunma sanayii ve bölgesel güvenlik başlıklarında belirleyici olmaya devam edebileceğini ifade etti.