Haber Bandı Yaşam Şiddetli fırtınaların 405 bin yıllık döngüsü kayalarda ortaya çıktı
Şiddetli fırtınaların 405 bin yıllık döngüsü kayalarda ortaya çıktı

Çinli araştırmacılar, Siçuan Havzası'ndaki kaya katmanlarında şiddetli fırtınaların yaklaşık 405 bin yılda bir artıp azaldığını gösteren izler tespit etti.

21 Kasım 2026 - 17:50

Şiddetli fırtınaların 405 bin yıllık döngüsü kayalarda ortaya çıktı

Çin Petrol Arama ve Geliştirme Araştırma Enstitüsü'nden jeolog Shuyuan Shi liderliğindeki araştırma ekibi, kadim kaya katmanlarında saklı fırtına izlerini analiz ederek şiddetli fırtınaların yaklaşık 405 bin yılda bir tekrarlanan düzenli bir artış ve azalış eğilimi izlediğini ortaya koydu.

TAŞLAŞMIŞ FIRTINA İZLERİ

Şiddetli fırtınaların oluşturduğu dev dalgalar ve akıntılar, deniz tabanındaki kum, mil ve çamuru sürükleyerek yeni tortul tabakalar halinde biriktiriyor. Zamanla taşlaşan ve jeolojide "tempestit" olarak adlandırılan bu katmanlar, yüz milyonlarca yıl önceki fırtınaların şiddetine dair somut kanıtlar sunuyor.

Araştırmacılar, yarım milyar yıl öncesine uzanan antik bir tropikal denizin kalıntılarını barındıran Çin'deki Siçuan Havzası'nda çalışma yürüttü.

24 MİLYON YILDA 59 DÖNGÜ

Siklostratigrafi tekniği ve kimyasal verileri kullanan ekip, yaklaşık 24 milyon yıllık jeolojik tarihi yeniden inşa etti. Kayıtlarda her biri yaklaşık 405 bin yıl süren 59 ayrı döngü tespit edildi ve şiddetli fırtına izlerinin bu döngülerin zirve dönemlerinde yoğunlaştığı görüldü.

VENÜS VE JÜPİTER'İN ETKİSİ

405 bin yıllık periyodun, Dünya'nın Güneş etrafındaki yörüngesinde meydana gelen ve "Milankoviç döngüleri" olarak bilinen değişimlerle örtüştüğü belirlendi. Dünya'nın eliptik yörüngesinin basıklık derecesi, başta Venüs ve Jüpiter olmak üzere diğer gezegenlerin kütle çekim etkisiyle zaman içinde değişiyor. Bu dalgalanmalar, güneş ışığının mevsimlere dağılımını doğrudan etkiliyor.

Bilim insanları, Kambriyen döneminin sıcak ikliminde yörüngesel değişimlerin tropikal okyanusların ısınmasını periyodik olarak artırarak daha güçlü fırtınalara zemin hazırladığını değerlendiriyor. Araştırma ekibi ise fırtına aktivitesi ile yörünge döngüleri arasındaki bağlantının henüz kesinleşmediği konusunda temkinli yaklaşıyor.

Kaynak İHA
YORUMLAR
{{ commentList.length }} Yorum
YORUM YAP

Seç