YUNANİSTAN’DA “AŞİL KALKANI” KRİZİ

İsrail Füze Savunma Teşkilatı Direktörü Moşe Patel’in Yunanistan’ın sistemin kaynak koduna erişemeyeceğini açıklamasının ardından muhalefet, hükümetten anlaşmanın teknik şartlarını açıklamasını istedi.

Tartışma, Moşe Patel’in Kathimerini gazetesine verdiği röportajın ardından başladı. Patel, Yunanistan’ın Aşil Kalkanı’nın komuta ve kontrol kabiliyetleriyle bağlantılı kaynak koduna erişip erişemeyeceği sorusuna, “Hayır çünkü kaynak kodu anlaşmanın kullanım lisansına dahil değildi” yanıtını verdi. Açıklama, Yunanistan’da anlaşmanın ülkeye sistem üzerinde ne ölçüde kontrol sağlayacağı konusunda tartışma başlattı.

DENDİAS’IN AÇIKLAMASI GÜNDEME GELDİ

Muhalefetteki PASOK’un savunmadan sorumlu milletvekili Mihalis Katrinis, Savunma Bakanı Nikos Dendias’ın 23 Temmuz’daki konuşmasını hatırlattı. Dendias, Yunan Silahlı Kuvvetleri için satın alınacak sistemlerin kaynak koduna erişim sağlanmaması halinde tedarikin ilerlemeyeceğini söylemişti. Katrinis, İsrail Savunma Bakanlığının 31 Ağustos tarihli açıklamasında yeni ulusal komuta ve kontrol altyapısının İsrailli Rafael tarafından geliştirileceğinin duyurulduğunu belirterek, “Aşil Kalkanı’nın kaynak kodu sonuçta Yunanistan’a mı ait olacak?” sorusunu yöneltti. Konu 1 Eylül’de Yunanistan Parlamentosu’na taşınırken Savunma Bakanlığından yazılı yanıt istendi.

MUHALEFETTEN DIŞA BAĞIMLILIK TEPKİSİ

Eski Başbakan Aleksis Çipras’ın kurduğu Yunan Sol İttifakı da kaynak kodunun Yunanistan’a verilmemesine tepki gösterdi. Parti, sistem üzerinde tam denetim sağlanamaması halinde Yunanistan’ın savunma alanında dışa bağımlılığının artacağını savundu ve anlaşmanın teknik şartlarının açıklanmasını istedi.

Efimerida ton Syntakton gazetesi ise İsrail tarafından yapılan bilgilendirmelerde Yunan Silahlı Kuvvetleriyle teknoloji transferi ile yazılım ve teknolojinin ortak kullanımından söz edildiğini ancak kaynak kodunun Yunanistan’a teslim edileceğine ilişkin açık bir ifade bulunmadığını yazdı. Gazete ayrıca Kathimerini’de Patel’in kaynak koduna ilişkin verdiği yanıtın bir aşamada röportajdan çıkarıldığını, daha sonra metnin İsrail Savunma Bakanlığından gelen yeni bilgilerle güncellendiğini ileri sürdü. To Vima da Patel’in açıklaması ile Atina’nın daha önce verdiği mesajlar arasındaki farkı gündeme taşıdı.

3 MİLYAR EUROLUK SAVUNMA ANLAŞMASI

Yunanistan ile İsrail, Aşil Kalkanı anlaşmasını 31 Ağustos’ta Tel Aviv’de imzaladı. Yaklaşık 3 milyar euro değerindeki anlaşmayla Yunanistan’da çok katmanlı bir hava ve füze savunma ağı kurulacak. Sistemde Rafael tarafından geliştirilen David’s Sling ve Spyder sistemleri ile Israel Aerospace Industries tarafından üretilen Barak MX yer alacak. Anlaşma ayrıca IAI’nın MMR tipi çok görevli radarlarını ve Rafael öncülüğünde geliştirilecek yeni ulusal komuta ve kontrol sistemini kapsıyor.

VARUFAKİS’TEN ANLAŞMAYA TEPKİ

Eski Yunanistan Maliye Bakanı Yanis Varufakis de İsrail ile yapılan anlaşmayı eleştiren isimler arasında yer aldı. Varufakis anlaşmayı “utanç verici” olarak nitelendirirken, Yunan basınında da 3 milyar euroluk maliyet, İsrail’e teknolojik bağımlılık ve anlaşmanın Atina’nın Orta Doğu politikasına etkileri tartışıldı.