YAPAY ZEKA 108 YILLIK I. DÜNYA SAVAŞI ŞİFRESİNİ ÇÖZDÜ

ADFGVX yöntemiyle şifrelenen 1918 tarihli mesajın, Kırım’daki Sivastopol çevresinde İngiliz kruvazörü ve Müttefik filosunun hareketlerini Alman askeri makamlarına bildirdiği belirtiliyor. Elde edilen çözümün bazı bölümlerinin tarihsel askeri kayıtlarla örtüşmesi dikkat çekti.

108 YILLIK ŞİFRELİ MESAJ YAPAY ZEKAYA VERİLDİ

Geliştirici Prinz, Scienceblogs.de tarafından yayımlanan ve çözülememiş 50 tarihi şifreyi içeren listeden I. Dünya Savaşı dönemine ait Alman askeri mesajını seçti. Mesaj, savaşın son dönemlerinde Alman ordusu tarafından kullanılan ADFGVX şifreleme yöntemiyle hazırlanmıştı.

ADFGVX, harf ve rakamların bir ızgara içerisinde farklı sembollerle temsil edilmesi ve ardından anahtar kelime kullanılarak yeniden düzenlenmesi esasına dayanan karmaşık bir şifreleme sistemi olarak biliniyor. Söz konusu mesajın Alman Yüksek Komutanlığına ve muhtemelen üst düzey bir deniz kuvvetleri makamına gönderildiği belirtiliyor.

GPT-ASTRA ŞİFREYİ NASIL ÇÖZDÜ?

Aktarılan bilgilere göre GPT-Astra, mesajı çözmek için Almancada “birliklerin yer değiştirmesi” anlamına gelen “TRUPPENVERSCHIEBUNG” kelimesini anahtar olarak kullandı. Şifre çözüldüğünde ortaya çıkan Almanca metinde bir İngiliz kruvazörünün Sivastopol’a ulaştığı ve ardından bir Müttefik filosunun bölgeye geleceği bilgisi yer aldı.

Çözüme göre İngiliz kruvazörünün ayın 24’ünde Sivastopol’a ulaştığı, Müttefik filosunun ise 26’sında onu takip edeceği bildiriliyordu. Metindeki bazı karakterlerin ve tarihlerden birinin hatalı yazılmış olabileceği değerlendirilirken, mesajın tamamının kesin biçimde çözüldüğü konusunda henüz bazı belirsizlikler bulunuyor.

TARİHSEL KAYITLARLA KARŞILAŞTIRILDI

Yapay zekanın ortaya çıkardığı metnin ardından mesajda bulunan bilgiler dönemin askeri kayıtlarıyla karşılaştırıldı. Prinz’in aktardığı tarihsel kayıtlara göre İngiliz kruvazörü HMS Canterbury, 24 Kasım 1918 tarihinde Kırım’daki Sivastopol’a ulaştı.

Bu tarih, şifreli mesajın çözümünde ortaya çıkan 24 Kasım bilgisiyle örtüşüyor. Mesajda Müttefik filosunun 26 Kasım’da bölgeye ulaşacağına yönelik bilginin de tarihsel kayıtlarla uyum göstermesi, elde edilen çözümün doğru olabileceğini destekleyen önemli unsurlardan biri olarak gösteriliyor.

ADFGVX I. DÜNYA SAVAŞI’NIN KARMAŞIK ŞİFRELERİNDENDİ

ADFGVX şifreleme sistemi, Alman ordusu tarafından I. Dünya Savaşı’nın son yılında askeri haberleşmenin güvenliğini artırmak amacıyla kullanıldı. Sistemde mesajdaki karakterler önce belirli harf çiftlerine dönüştürülüyor, ardından bir anahtar kelime yardımıyla yeniden sıralanıyordu. Bu iki aşamalı yapı, dönemin yöntemleriyle mesajların çözülmesini zorlaştırıyordu.

Aradan 108 yıl geçmesine rağmen söz konusu mesajın çözülememiş olması da kullanılan yöntemin karmaşıklığını ortaya koyuyor. Yapay zeka modellerinin dil analizi, örüntü tespiti ve farklı olasılıkları hızlı biçimde değerlendirebilme yeteneği ise tarihi şifrelerin çözülmesinde yeni bir araç olarak kullanılmaya başlanıyor.